Güncellik notu: Bu rehber 16 Ağustos 2026 itibarıyla yürürlükte bulunan 9903 sayılı Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Cumhurbaşkanı Kararı ve Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı açıklamaları esas alınarak hazırlanmıştır. Nihai destek kapsamı; yatırımın NACE kodu, ili, ilçesi, kapasitesi, teknoloji düzeyi ve program türüne göre Bakanlık değerlendirmesiyle belirlenir.
30 Mayıs 2025 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan 9903 sayılı Karar, yatırım teşvik sistemini yeniden yapılandırdı. Yeni sistemde yatırımlar; Türkiye Yüzyılı Kalkınma Hamlesi programları ile sektörel ve bölgesel teşvik sistemi altında değerlendiriliyor. Bir yatırımın yalnızca tutar eşiğini aşması belge alınacağını garanti etmez; yatırım konusunun ilgili listelerde bulunması ve özel şartları sağlaması da gerekir.
2026 yılı asgari sabit yatırım tutarları
Karardaki tutarlar yeniden değerleme mekanizmasına tabidir. 2026 yılı uygulamasında, ayrıca özel bir eşik belirlenmemiş yatırımlar için genel alt sınırlar şöyledir:
| Yatırım bölgesi | 2026 asgari sabit yatırım tutarı |
|---|---|
| 1. ve 2. bölgeler | 15.100.000 TL |
| 3., 4., 5. ve 6. bölgeler | 7.500.000 TL |
| Finansal kiralamaya konu makine ve teçhizat | Her bir finansal kiralama şirketi için toplam 3.800.000 TL |
Bu rakamlar genel alt sınırdır. Kararın eklerinde bazı sektörler için daha yüksek yatırım tutarı, asgari kapasite, oda sayısı, hayvan sayısı veya teknoloji şartı öngörülebilir. Bu nedenle yalnızca bölge tutarına bakılarak yatırım kararı verilmemelidir.
Hangi yatırım programları var?
Türkiye Yüzyılı Kalkınma Hamlesi
Teknoloji Hamlesi, Yerel Kalkınma Hamlesi ve Stratejik Hamle programlarından oluşur. Programlar; yüksek katma değerli üretim, ithalat bağımlılığının azaltılması, bölgesel potansiyelin harekete geçirilmesi ve teknolojik dönüşüm gibi amaçlara yöneliktir. Proje çağrısı, ürün listesi ve teknik değerlendirme koşulları programa göre değişir.
Sektörel ve Bölgesel Teşvik Sistemi
Öncelikli Yatırımlar ve Hedef Yatırımlar başlıklarını içerir. Kararın Ek-3 listesindeki yatırım konuları, sektör ve bölge şartlarını sağladığında hedef yatırımlar kapsamında değerlendirilebilir. Öncelikli yatırımlar ise Kararda ayrıca sayılan stratejik nitelikteki alanlara yöneliktir. Destek yoğunluğu yatırımın bulunduğu bölgeye ve organize sanayi bölgesi gibi özel konumlara göre farklılaşabilir.
Yatırım teşvik belgesi hangi destekleri sağlayabilir?
- KDV istisnası: Teşvik belgesi kapsamındaki uygun yerli ve ithal makine-teçhizat teslimlerinde uygulanabilir.
- Gümrük vergisi muafiyeti: Uygun ithal makine ve teçhizat için sağlanabilir; Kararın istisna listeleri ayrıca kontrol edilmelidir.
- Vergi indirimi: Belgedeki yatırıma katkı tutarına ulaşıncaya kadar kurumlar veya gelir vergisinin indirimli uygulanmasını sağlar. Oran program ve bölgeye göre değişir.
- Sigorta primi işveren hissesi desteği: İlave istihdam için prime esas kazanç alt sınırı üzerinden hesaplanan işveren hissesinin belirli süreyle karşılanmasıdır.
- Sigorta primi desteği: Kararda öngörülen 6. bölge yatırımlarında sigortalı hissesine yönelik destek gündeme gelebilir.
- Faiz veya kâr payı desteği: Uygun yatırım kredilerinin finansman maliyetinin belirli kısmı, programdaki oran ve üst sınırlar dahilinde karşılanabilir.
- Makine desteği: Kalkınma Hamlesi kapsamındaki uygun projelerde makine bedelinin belirli oranı ve üst limiti çerçevesinde sağlanabilir.
- Yatırım yeri tahsisi: Mevzuattaki şartlarla kamu taşınmazı tahsisi mümkün olabilir.
Her belge bütün destekleri içermez. Örneğin İstanbul'daki bazı yatırımlar yalnızca KDV istisnası, gümrük vergisi muafiyeti ve yatırım yeri tahsisinden yararlanabilirken; daha yüksek bölgelerde vergi indirimi ve prim destekleri devreye girebilir.
E-TUYS üzerinden başvuru nasıl yapılır?
- Yatırımın sınıflandırılması: Üretilecek ürün veya hizmetin NACE/US-97 kodu, yatırım yeri, kapasitesi ve yatırım cinsi belirlenir.
- Yetkilendirme: Yatırımcı adına E-TUYS işlemi yapacak kişi elektronik imza ile yetkilendirilir; şirket ve yetkili bilgileri sisteme tanımlanır.
- Proje bilgilerinin hazırlanması: Sabit yatırım kalemleri, finansman yapısı, istihdam, yerli ve ithal makine listeleri ile sektöre özgü izinler hazırlanır.
- Elektronik müracaat: Başvuru E-TUYS üzerinden gönderilir ve varsa başvuru bedeli yatırılır.
- Bakanlık değerlendirmesi: Ek bilgi talebi, teknik ve mali inceleme sonucunda uygun bulunan yatırım için elektronik teşvik belgesi düzenlenir.
- Uygulama ve revizyon: Makine listesi değişiklikleri, süre uzatımı, finansal kiralama ve diğer revizyonlar yatırım döneminde E-TUYS üzerinden yürütülür.
- Tamamlama vizesi: Yatırım tamamlandığında gerçekleşen harcamalar, kapasite ve istihdam incelenerek belge kapatılır.
Başvurudan önce harcama yapmayın
9903 sayılı Karara göre müracaat tarihinden önce gerçekleştirilen yatırım harcamaları teşvik belgesi kapsamına alınmaz. Bağlayıcı makine siparişi, avans, fatura veya ithalat işlemi öncesinde kapsam analizi yapılması bu nedenle kritiktir. Ayrıca kullanılmış makine, binek araç, hammadde ve işletme giderleri gibi kalemler genel olarak teşvik kapsamı dışında kalabilir veya özel izne tabi olabilir.
Doğru belge için beş kritik soru
- Yatırım konusu Kararın Ek-3 listesinde desteklenen sektörler arasında mı?
- İl ve ilçe hangi teşvik bölgesinde; OSB içi veya dışı olmanın etkisi nedir?
- Genel tutarın dışında sektörel kapasite ya da daha yüksek yatırım eşiği var mı?
- Yerli/ithal makine listesinde desteklenmeyen kalem bulunuyor mu?
- Planlanan vergi indirimi ve prim desteği, şirketin kârlılık ve istihdam projeksiyonuyla gerçekten kullanılabilir mi?
Sonuç: 2026'da yatırım teşvik belgesi için ilk kontrol, 1. ve 2. bölgelerde 15,1 milyon TL; diğer bölgelerde 7,5 milyon TL olan genel alt sınırlardır. Ancak asıl belirleyici yatırımın sektörü, yeri ve programıdır. Başvurudan önce yapılacak doğru sınıflandırma, destek dışı harcama riskini ve sonradan revizyon ihtiyacını önemli ölçüde azaltır.
Resmî kaynaklar
- 9903 sayılı Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar
- Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı – Yatırım Teşvik Sistemleri ve E-TUYS
- Yatırıma Destek Platformu
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır. Yatırımın nihai kapsamı ve destek unsurları Bakanlık değerlendirmesiyle kesinleşir.